با عرض سلام خدمت شما دوستان عزیز

امروز میخوام در مورد زبان و لهجه تونسی ها برای شما مطلب بگذارم

تونس یک کشور عربیست و مردمش زبان خود را زبان دارجه می نامند یعنی نوعی زبان مخصوص خود و مقداری متفاوت با کشورهای همجوار. ولی در زبان آن ها لغات و اصطلاخات فرانسوی و ایتالیایی به وفور وجود دارد البته خیلی از اصطلاحات و کلمه های آن مخصوص مردم تونس است و شما این کلمات را در زبان دیگر کشورهای عربی پیدا نمیکنید و برخی معتقدند که اینگونه لغات از زبان بربری ها به جای مانده است.

اکثر قریب به اتفاق تونسی ها و یا بهتره بگم در این مدت دو سالی که من در اینجا بودم با هر تونسی که برخورد داشتم به جز عربی حداقل زبان فرانسوی را صحبت می کند از افراد دانشگاهی و تحصیل کرده جامعه تا شاگرد مکانیک و راننده ه تاکسی ، نگهبان ساختمان و شاگردای مغازه و قهوه خانه ها ...


در سیستم آموزشی تونس زبان فرانسه از پایه سوم ابتدایی در مدرسه تدریس می شود و در جامعه بسیار کاربرد دارد و در زبان خود تونسی از اصطلاحات فرانسوی به صورت قابل ملاحظه ای استفاده می شود و انگار مثل ما فرهنگستانی ندارند که برای هر کلمه معادلی بسازند و کلمات تخصصی را در زمینه های مختلف همان لغت فرانسوی آن استفاده می شود.

افراد زیادی هم می بینید که به جز عربی و فرانسوی با زبان انگلیسی یا آلمانی و یا حتی ایتالیایی آشنایی دارند

در ادامه مطلب کلمات و لغاتی رو خدمت شما معرفی می کنم که در زندگی روزمره در تونس بیشتر به کار می آیند . کلماتی که با زبان عربی فصیح ممکن است بسیار متفاوت و خاص کشورهای شمال آفریقا و بالاخص تونس باشند امیدوارم از این پست لذت ببرید و برای کسانی که قصد آشنایی با مردمان این نقطه از جهان دارند استفاده ببرند و راهنمایی باشه برای همکارانی که جدیدا به این کشور اعزام می شوند باشه


*********************************************************

با برخی از ویژگی های زبان دارجه آشنا شوید

* لغات بربری و لغاتی به جای مانده از ساکنین قدیمی اسن منطقه هنوز بکار می رود مانند:

فکرون به معنی لاک پشت ( عربی فصیح: سلحفات)

 ببوش به معنی حلزون ( عربی فصیح: حلزون)


* برای نام برخی چیزها از کلماتی نزدیک به نام اصلی و متدوال آن در زبان عربی به کار می برند مثلا

کلمه شتاء ( زمستان)را به جای کلمه مطر(باران)

کلمه حوت( نهنگ) را به جای کلمه سمک (ماهی)

کلمه عباد( بندگان) را به جای کلمه ناس(مردم)


* خیلی از فعلها را با ( ش ساکن ) به پایان می رسانند مثل:

مارحتش: نرفتم         معرفش: نمیدانم

* در اکثر کلمات حرف ( ج ) را به صورت ( ژ ) تلفط می کنند. مثل

ژامع به جای جامع : مسجد            ژمعه به جای جمعه: روز جمعه

* بیشتر کلمات را با ساکن شروع می کنند

ابحر به جای بَحر : دریا                  اکتب به جای کُتب : کتاب ها

* در برخی کلمات ( ج ) را ( ز ) تبدیل می کنند مثل:

زوز به جای زوج: دو            عزوزه به جای عجوزه: پیرزن

* در برخی کلمات ( ش ) را به ( س ) تبدیل می کنند مثل

اسجره به جای شجره : درخت


* در برخی کلمات ( ت ) را به ( ط ) تبدیل می کنند مثل

موریطانی به جای موریتانی : کشور موریتانی

طراب به جای تراب : خاک

* در خیلی فعل های برای مونث و مذکر صیغه مذکر را بکار می برند

اسمعنی: گوش کن

شوف : ببین



با برخی کلمات  زبان مردمان این سرزمین آشنا شوید


عالسلامة:سلام   ایعیشک - مغسی - مغسی بکو:ممنون - خیلی ممنون

شنیا احوالک - ساوا:حالتون چطوره؟وبید؟         لِبِس؟: حالتون خوبه؟

بسلامه - سلام: خداحافظ


دار: خانه         بیت: اتاق         کوژینه: آشپزخانه    ژامع: مسجد

غدوا: فردا           البارحه: دیروز-دیشب    نصف انهار: ساعت 12 ظهر

العشیه: بعدازظهر             توّا: الان        فیسا : زود - سریع

استنّا : منتظر باش



برشا - یاسر: خیلی              میسالش: اشکالی نداره              ایژا: بیا


اشتعمل: چکار می کنی         شیشا: قلیان        دخّان: دخانیات: سیگار

کُشک: دکّه             حانوط: دکّان           ورشه : کارگاه

بیرو: دفتر کار            باهی - سیبون: خوبه - باشه    

استیلو: خودکار           مکانیسیان: میکانیک    لاواژ: کارواش

دیواژ: تعویض روغنی      بلّار: شیشه ماشین     پاراشوک: سپر ماشین

اتورو : اتوبان          رومپوا: میدان - فلکه         گنطره: پل

مازوت:گازوئیل         ایسانس - سامپلام: بنزین     کرهبا: ماشین سواری


کنترا: قرارداد                     اوطا: پایین           اسبیطار: بیمارستان

یزّی: توقف کن - کافیه        نمرو: شماره                اپِل: تک زنگ

ریزو: آنتن دهی تلفن همراه                 دلّاع: هندوانه

دگله: خرما              فواکه جافّه: خشکبار             علّوش: گوسفند

اغزر: ببین - نگاه کن            زوز: 2            درج: 5 دقیقه

دارجین: 10 دقیقه    وقتیش: ساعت چنده؟   قدِّش: چقدر - چه قیمت

کیف کیف: مانند هم

سوم: قیمت               قیس: پرو کن           اتقیس؟ پرو میکنی؟

مقاس: اندازه - سایز               طیّات: اندازه های مختلف لباس-سایز یندی


دیرکت - بطّول: مستقیم        اکّاهُو: کافیه - فقط همین


عسّاس: نگهبان ساختمان        مانجّمش : نمیتونم    انجّم: میتونم

کایاس: خیابان

اشکون: چه کسی - کسی            مزیان : خوشکل - زیبا


امان: خواهش می کنم    توحشتک: دلم برات تنگ شده

رد بالک : مواظب خودت باش                   علّاش - علّیش: چرا

دروج: پلّه     سلّوم: نردبان                  دهن: رنگ       الکل: همه



احبکم الکل برشا برشا